بهارستان عشق
گر عشق نباشد به چه کار آید دل * گر دل نبود کجا وطن سازد عشق 
قالب وبلاگ
نويسندگان

بیماری های دستگاه گوارش

زخم معده – زخم اثنی عشر – ورم معده – رابطه هلیکوباکتری وزخم معده   - سوء‌هاضمه

هلیکوباکتری وسرطان معده –  بیماری لوزالمعده

 - علایم رفلاکس معده- درمان نفخ   

 سکسکه و راه های مقابله با آن

درمان یبوست- سرطان معده و علائم آن


 

هلیکوباکتر پیلوری

همچنین ارتباط خاصی بین هلیکوباکترپیلوری و خطر سرطان معده وجود دارد. سرطان معده چهارمین سرطان شناخته شده و بیشترین عامل مرگ و میر سرطانی در سرتاسر جهان است. مرور سیستماتیک 12 مطالعه ای شامل 1228مورد از سرطلان معده نشان داده که عفونت هلیکوباکترپیلوری خطر سرطان های خارج  کاردیای معده را به نسبت  سه برابر افزایش می دهد. ابتلا به هلیکوباکترپیلوری برای بیش از ده سال بویژه با افزایش خطر سرطان همراه بوده است، اگر چه هلیکوباکترپیلوری اثر خنثی بر روی  خطر سرطان کاردیای معده داشته است درمان برای هلیکوباکترپیلوری معمولاً شامل مجموعه ای از سه یا چهار دارو، دو یا سه آنتی بیوتیک به علاوه یک پمپ بازدارنده هیدروژن (اسید) برای هفت الی چهارده روز داده می شود.
متأسفانه مقاومت به کلاریترومایسین که آنتی بیوتیک استاندارد است میزان ریشه کنی هلیکوباکترپیلوری را همراه با دسته کلاریترومایسین،آموکسی سیلین، پمپ بازدارنده هیدروژنی به کمتر از هشتاد درصد حتی بعد از  ده روز از درمان کاهش داده است. به طور متناوب، یک گروه از پمپ بازدارنده هیدروژنی، مترونیدازول، تتراسایکلین و نمک بیسموت ممکن است استفاده شود. با نگاهی به نوشته های علمی مشخص شده است میزان ریشه کنی هلیکوباکترپیلوری به ترتیب با چهار و سه دسته درمان دارویی81 و 78 درصد بوده است و این اختلاف چشمگیر نبود. اغلب تفاوت اندکی در تبعیت جهت درمان یا میزان واکنش های ناسازگار بین این دسته های درمانی وجود دارد. درمان چهار دارویی ممکن است به کاهش هزینه های دارویی کمک کند. البته به نظر می رسد هر دو دسته ممکن است در کنترل اولیه در موارد شکست درمان برای هلیکوباکترپیلوری استفاده شوند. دلایل زیادی جهت پیگیری میزان ریشه کنی بالاتر از هشتاد درصد برای هلیکوباکترپیلوری وجود دارد. اثرات زیان آور عفونت تأخیری (طولانی مدت) مدارک خوبی هستند و خطر برای نشانه های معدی دوازدهه ای، ایجاد زخم و سرطان بیش از وقت معین را زیادتر می کنند. درمان عفونت تأخیری می تواند از نظر زمان و تعداد قرص های لازم و اثرات جانبی آنها سخت باشد. مقایسه ای بین یک دسته جدید آزومپرازول، لووفلوکساسین و آزیترومایسین با دسته استاندارد آزومپرازول، کلاریترومایسین و آموکسی سیلین روشن ساخت که چهار درصد از آنهایی که دسته جدید و ده درصد از آنهایی که دسته استاندارد را دریافت کردند درمان ناچیز بوده است. به ترتیب میزان تحمل خود درمانی 88 درصد و70درصد گزارش شده بود. این نتایج نشان می دهد دسته درمانی جدید قابل تحمل تر بوده است اما تبعیت درمان را تغییر نداد. میزان ریشه کنی هلیکوباکترپیلوری بین دو دسته درمانی شبیه هم بود. لاکتوفرین پروتئین شیر  آهن را باند می کند و علاوه بر این لاکتوفرین به عنوان دسته درمانی برای هلیکوباکترپیلوری ممکن است میزان ریشه کنی را بهبود بخشد. در یک مطالعه 150 بیمار با عفونت هلیکوباکترپیلوری که با رابپرازول، کلاریترومایسین و تینیدازول به همراه لاکتوفرین گاوی درمان شده بودند میزان ریشه کنی در هشت هفته از 71 درصد به 92 درصد بهبود یافت. این مطالعه گروه دارو نما نداشت و همچنین از آنتی بیوتیکی استفاده شد که بندرت در ایالات متحده مورد استفاده است.
در آزمایش دیگری بیماران را با آزومپرازول، کلاریترومایسین و آموکسی سیلین با یا بدون افزودن لاکتوفرین جهت تایید قدرت ریشه کنی به همراه مصرف لاکتوفرین طی 4تا 6 هفته درمان مورد بررسی قرار دادند. میزان واکنش های ناسازگار در مواردی که سه و چهار داروی درمانی دریافت کردند مشابه بود. نتایج مختلفی از مطالعات مربوط به لاکتوفرین (به دلیل مکانیسم های ضد میکروبی متفاوت تینیدازول و آموکسی سیلین) به دست آمده است.  ممکن است فاکتورهای دیگری هم نقش داشته باشند ( ممکن است اثر درمانی به دلیل وسیع الطیف بودن تینیدازول و آموکسی سیلین باشد نه به دلیل استفاده از لاکتوفرین). در مطالعه حاضر در پی آن بود تا دریابد آیا لاکتوفرین به همراه پروبیوتیک ها می تواند نتایج درمان برای هلیکوباکترپیلوری را بهبود بخشد یا خیر. 206 بزرگسالی که در این مطالعه شرکت کردند انواعی از بیماران مبتلا به هلیکوباکترپیلوری دیده شده در جهان واقعی را منعکس کردند.

در این مطالعه بعضی از بیماران از طریق آندوسکوپی، تعدادی با تست مثبت هلیکوباکترپیلوری در مدفوع یا تست تنفسی اوره نشان دار شده با کربن تشخیص داده می شوند. همه موارد آزومپرازول بیست میلی گرمی، آموکسی سیلین هزار میلی گرم و کلاریترومایسین پانصد میلی گرمی دو بار در روز برای هفت روز دریافت کردند. گروه مداخله علاوه بر این موارد لاکتوفرین گاوی دویست میلی گرمی و قرص های پروبیوتیک روزی دو بار دریافت کردند در حالی که گروه کنترل تنها سه داروی استاندارد را دریافت کردند. پروبیوتیک پروبینول انتخاب شده بود چون روی گونه های مختلف باکتری اثر می کند. بیماران می

توانستند از سوکرال فیت به اندازه ای که در طول دوره درمان نیاز بود، استفاده کنند. پیامد اصلی پاسخ منفی به تست بعداز هشت هفته درمان بوده است.  13C-ureaتنفسی بیماران در گروه مداخله و کنترل بهبود یافت. متوسط سن بیماران 46 سال بود و بیشتر بیماران از درد اپی گاستر  و سو هاضمه شکایت داشتند. ریشه کنی هیکوباکتر پیلوری در 88 درصد از موارد به صورت تصادفی در گروه مداخله به دست آمد و در گروه کنترل 72 درصد بود. آنالیز پروتکل قبلی نتایج مشابهی را نشان داد. اگر چه میزان تبعیت درمانی

در بین گروه ها مشابه بود، میزان رویدادهای ناسازگار  نه درصد در گروه مداخله در مقابل چهل درصد در گروه کنترل بود. در گروه کنترل، عوارض جانبی تهوع، اسهال، التهاب زبان و درد شکمی بیشتر بود. مطالعه حاضر نشان داد علاوه بر درمان های بی خطر نسبی، لاکتوفرین و پروبیوتیک ها می توانند میزان موفقیت درمان هلیکوباکترپیلوری را افزایش دهند. از آنجایی که بیماران این درمان های اضافی را دریافت می کردند، کاهش رویدادهای ناسازگار را در مقایسه با افرادی که درمان استاندارد را دریافت می کردند، گزارش نمودند. مزیت لاکتوفرین و پروبیوتیک ها در ریشه کنی هلیکوباکترپیلوری نمی تواند عدم بهبود بخشی تبعیت درمانی را توضیح دهد.

 

زخم معده و اثنی عشر

 

لایه‌ای ماده چسبنده‌ای به نام موکوس، (mucus) جداره داخلی معده و اثنی عشر را می‌پوشاند و این قسمتها را از اسید محافظت می‌کند. اگر این لایه آسیب ببیند، آنگاه بافت حساس زیر آن در معرض اسید قرار می‌گیرد. (در طی فرآیند گوارش مواد غذایی، اسیدهای مخصوصی از معده تولید و ترشح می‌شود.) آزردگی بافت معده و اثنی عشر توسط اسید، موجب ایجاد زخم می‌شود. اولسر پپتیک (Peptic ulcer) نامی است که به مجموعه زخمهای موجود در معده و اثنی عشر قسمت بالایی روده کوچک) اطلاق می‌شود

دستگاه گوارش انسان، لوله طویلی که از یک سو به دهان و از سوی دیگر به مخرج ارتباط دارد. این لوله به تناسب نوع کاری که انجام می‌دهد به بخشهای گوناگون تقسیم شده و هر بخش دارای ساختار ویژه‌ای است. مواد غذایی در حین عبور از لوله گوارش از دهان، حلق، مری، معده، روده کوچک، روده بزرگ و راست روده می‌گذرند. در دستگاه گوارش، غدد متعددی یافت می‌شوند که در عمل گوارش، دستگاه گوارش دو عمل اساسی و مختلف را انجام می‌دهد که یکی گوارش، دیگری جذب غذا می‌باشد. گوارش در دهان، معده و روده کوچک و جذب اصلی در روده کوچک انجام می‌شود

شیوع بیماری

زخمهای اثنی عشر نسبت به زخمهای معده شیوع بیشتری دارند و معمولا در افراد 20 تا 45 ساله رخ می‌دهند و میزان شیوع آن در مردان نیز بیشتر است. اما زخم معده بیشتر در افراد با سنین بالای 50 سال دیده می شود. در انگلستان، یک نفر از هر 8 نفر، زخم معده واثنی عشر را در زندگی خود تجربه کرده است.

علل

شایعترین باکتری ایجاد کننده زخم، باکتری هلیکوباکترپیلوری (Helicobacter Pylori) می‌باشد. این باکتری در عفونتهای انسانی بسیار شایع است و با نیمی از جمعیت میانسالان در انگلستان همراه است، هر چند تعداد کمی از آنها مبتلا به اولسر پپتیک می‌شوند. این باکتری توسط آب و غذا منتشر می‌شود، همچنین در بزاق دهان نیز دیده شده است و احتمال می‌رود که بتواند از راه هایی مثل بوسیدن هم انتقال یابد. این باکتری می‌تواند به دیواره معده چسبیده و باعث ضعیف شدن و التهاب آن قسمت از معده می‌شود.

داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی (NSAIDS) مانند آسپرین و ایبوپروفین نیز معده را مستعد تاثیر پذیری از اسید می‌کنند. (این داروها برای درمان دردها استفاده می‌شوند.) این داروها می‌توانند علاوه بر ایجاد اختلال در لایه جوشاننده جداره معده در جریان خونرسانی به معده و بازسازی سلولهای بدن نیز تاثیر گذار باشند.

عوامل ژنتیکی نیز در ایجاد اولسر پپتیک دخیلند. احتمال ابتلای کسانی که سابقه خانوادگی چنین بیماریی را دارند، به این بیماری بیشتر می‌باشد. سیگار کشیدن و نوشیدن نوشابه‌های الکلی نیز می‌تواند موجب چنین ‌آزردگی‌هایی شود چنینی عواملی جدارهسیگار کشیدن و نوشیدن نوشابه‌های الکلی نیز می‌تواند موجب چنین ‌آزردگی‌هایی شود چنینی عواملی جداره معده و اثنی عشر را آزرده می‌کنند و از تولید موکوس جلوگیری می‌کنند. استرس به علت ایجاد کننده زخم مطرح نمی‌شود، بلکه باعث تشدید و زخیم شدن علائم زخمهایی که قبلا به وجود آمده است، می‌گردد،

 علایم

برخی از افراد مبتلا، علایمی را از خود نشان نمی‌دهند و هیچگاه در نمی‌یابند که مبتلا به اولسر پپتیک هستند یا برخی اوقات علائمی چون سوء هاضمه و یا سوزش سردل را از خود نشان می‌دهند. اگر علایم در بیمار ظهور کند؛ به قرار زیر خواهد بود:

درد و یا سوزش در قسمت بالای شکم یا زیر قفسه سینه که این درد هنگامی که معده خالی است شدیدتر و بدتر می‌شود و بعد از غذا خوردن بهبود می‌یابد و دوباره پس از چند ساعتی عود می‌کند.

درد ناشی از زخم معده با غذا خوردن بدتر می‌شود. اشکال در بلعیدن و یا برگشتن غذای بلعیده شده به دهان رخ می‌دهد احساس نفخ و دل درد پس از خوردن تهوع و استفراغ کم اشتهایی و از دست دادن وزن درد شدید در مورد زخمهای شدید خونریزی

علائم خطرناک :استفراغ خونی: به یاد داشته باشید که ممکن است قسمتی از خون مترشحه در زخمها از سیستم گوارشی عبور کند و به صورت قهوه‌ای خارج شود. مدفوع سیاه: که نمایانگر خون ریزی از زخم است. دردهای شدید و ناگهانی شکم در صورت بروز علایم، مشکل موجود کاملا جدی است. به یاد داشته باشید که زخم ممکن است دیواره معده و روده را سوراخ کند و یا ممکن است مسیر غذا را مسدود نماید پس جدی گرفتن این زخمها الزامی است. تشخیص برخی اوقات خود زخم یا اسید مترشحه به عروق موجود در معده و اثنی عشر آسیب می‌رساند.

آزمایش خون: اگر عفونت هلیکوباکتر ایجاد زخم شود، آنگاه بدن در قبال آن آنتی بادی ترشح می‌کند که با آزمایش خون و اندازه گیری آنتی بادی می‌توان بیماری را تشخیص داد.

گاسترسکوپی: زخم معده و اثنی عشر را به وسیله روشی به نام گاستروسکوپی نیز می‌توان تشخیص داد. در این روش وسیله‌ای انعطاف پذیر را به داخل معده می‌فرستند و جدار داخلی آن را مشاهده می‌کنند و در صورت لزوم می‌توانند همزمان بیوپسی (نمونه برداری) انجام دهند همچنینی می‌توان عفونت هلیکوباکتر را نیز مورد بررسی قرار داد. و در ضمن بیوپسی با می‌تواند در مورد احتمال وجود سرطانی که علایم مشابهی دارد، نیز مورد استفاده باشد. موارد استرس‌زا علایم را بدتر می‌کند؛ زیرا معده تحت چنینی شرایطی اسید بیشتری تولید می‌کند.تست باریم: مشاهده باریم (Barium meal) که در این مورد امکان بیوپسی وجود ندارد. عکسبرداری با اشعه ایکس: در این مورد هم امکان بیوپسی نیست. آزمایش تنفس: آزمایش دیگر تنس (Breath test) است. در این آزمایش ماده‌ای که تاثیر شیمیایی روی هلیکوباکتر دارد، به بیمار خورانده می‌شود و در صورت وجود هلیوباکتر، در معده تغییرات شیمیایی رخ می‌دهد و این مساله از طریق آزمایش تنفس قابل بررسی خواهد بود.

درمان

اغلب تجویز آنتی بیوتیک داروهای کنترل کننده اسید در درمان این بیماری موثر است. اگر بیماران ناگزیر آسپیرین و یا داروهای (NSAIDS) را به مدت طولانی مصرف کنند؛ بهتر است به داروهایی جهت محافظت لایه جداری معده و روده و داروهای بهبود زخم تجویز گردد. اگر درمان دارویی کارساز نباشد، آنگاه ممکن است درمان جراحی صورت گیرد که شامل: 1- بریدن عصب واگ (Vagotomy): که باعث کاهش تولید اسید می گردد. 2- آنترکتومی (Anterectomy): که در این عمل، قسمت پایین معده برداشته می‌شود. 3- پیلوروپلاستی (Pyloroplasty): در این عمل تلاش می‌شود که اثنی عشر و روده کوچک گشادتر شوند تا بتوانند آزادانه مواد غذای را عبور دهند. اگر زخم موجب سوراخ شدن معده و اثنی عشر شود. آنگاه خون ریزی شدید رخ می‌دهد و اینجاست که فوریت پزشکی ایجاد می‌شود. در چنین فوریتی، با انجام گاستروسکوپی، زخمها سوزانده (کوتریزه = Cauterization) می‌شوند. ممکن است همراه با جراحی به تزریق خون نیز نیاز باشد.

پیشگیری

پیشگیری از این بیماری با ترک سیگار و الکل می‌تواند صورت گیرد. افرادی که به داروهای (NSAIDS) حساسیت مفرط نشان می‌دهند، بهتر است داروهای دیگری مصرف کنند.

سوء‌هاضمه

 

تعریف : سوء هاضمه به احساس ناراحتی مبهم در شکم یا قفسه سینه گفته می شود که هیچ علت ارگانیک مشخص برای آن یافت نشده است . این احساس ناراحتی هنگام غذاخوردن یا بعد از آن ایجاد می شود . معده ، مری و روده کوچک در سوء هاضمه درگیر هستند . مراقبت مناسب چنین بیمارانی شامل مراقبت شخصی و بررسی توسط پزشک می باشد . در موارد شدید و طول کشیده بیماری ، مراجعه به پزشک جهت بررسی علل ارگانیک ( عضوی ) سلامت عمومی بدن ، داروهای مصرفی ضرورت دارد .    علائم و نشانه ها 

در نظر بعضی از بیماران سوء هاضمه به آروغ زدن ، اتساع شکم ، احساس گاز زیاد در شکم و سیری زود رس اطلاق می شود که به آن ترش کردن همراه با نفخ می گوییم . در بعضی بیماران درد واقعی شکم و علائم شبیه زخم معده عنوان می شود ، در صورتی که هیچ زخمی وجود ندارد به آن ترش کردن بدون زخم می گوییم . گاهی این اصطلاح را بیماران به طور کلی بعضی از علائم سوء‌هاضمه عبارتند از :   احساس درد خورنده یا سوزش شکم -    نفخ ( احساس پری در شکم )-    احساس گاز زیاد در شک   سوزش سر دل ( بازگشت محتویات معده به حلق )-    دل به هم خوردگی ( تهوع )-    استفراغ    آروغ زدن

 علل سوء‌هاضمه :

۱ - بلع هوا ، می تواند به علت اضطراب مزمن ، خوردن سریع غذا ، نوشیدن نوشابه های گازدار ، نوشیدن هر نوشابه ای با نی ، جویدن آدامس ، مکیدن آب نبات سفت ، سیگار کشیدن و نامتناسب بودن دندانهای مصنوعی باشد و همچنین خود آروغ زدن مکرر می تواند بلع هوا را تشدید کند .  ۲ - افزایش گاز روده ای ، می تواند به دنبال خوردن بعضی از مواد غذایی مثل حبوبات ، پیاز ، کلم و شلغم خام و ... ایجاد شود . بعضی از میوه ها ( انجیر ، خرما ، آلو ) آدامسها و آب نباتهای بدون قند ( که ماده شیرین کننده افزودنی دارند ) و عفونت ژیاردیا می توانند تولید گاز در روده ها را زیاد کنند . می توان با خیساندن حبوبات به مدت نیم ساعت قبل از پخت غذا و دور ریختن آب حاصل از خیساندن ، مانع سوء‌هاضمه شد . ۳ - عدم تحمل غذا ، مرکبات و غذاهای ادویه دار ، غذاهای چرب در ناراحتی دستگاه صفراوی و شیر و ... ۴ - اشکال در تخلیه کافی معده :گاهی سوء‌هاضمه نشانه ای از ابتلا به یک مشکل جدی تر می باشد که می تواند به علت بیماری انسداد راه خروجی معده ، فلج معده ، زخم دوازدهه ، نارسایی لوزالمعده و ... یا عموماً کاهش حرکت انتهای معده و تأخیر در تخلیه بدون علت و ناشناخته شده باشد . بدیهی است در مواردی که سوء هاضمه با کنار گذاشتن عادات بد غذایی و مصرف ضد اسیدها بهبودی نیابد ارجاع به پزشک ضرورت دارد ، بویژه در موارد زیر :  بیمار بیش از ۵۰ سال سن داشته باشد . ·      اخیراً بدون دلیل دچار کاهش وزن شده باشد        در بلع مشکل داشته باشد . ·          استفراغهای شدید داشته باشد . ·       مدفوع سیاه و قیر مانندی دفع کند . ( این امر به معنی وجود خون در مدفوع است ) توده ای در محدوده معده خود لمس کند . ۵ - زیاده روی در مصرف الکل و نیز دخانیات در ایجاد سوء هاضمه نقش شناخته شده دارد . غذاهای چرب و یا غذاهای مانده با احتمال بیشتری باعث سوء هاضمه می شوند . توانایی آنزیمی افراد در هضم و جذب مواد غذایی متفاوت است . غذاهایی که خوب هضم و جذب شوند باعث تحریک گوارشی و علائم سوء هاضمه خواهند شد .

ریسک فاکتورها ( عوامل خطر )

استرس ، سیگار ، مصرف الکل ، مصرف داروهایی که باعث تحریک و آسیب معده می شوند ( مانند آسپرین و مسکن های غیراستروئیدی ) و مصرف کافئین ازعوامل خطر ساز محسوب می شوند . خستگی های جسمی و روحی از عوامل زمینه ساز و تشدید کننده سوء هاضمه محسوب می شوند .  

پیشگیری 

از مصرف غذاهایی که خوب هضم نمی کنید پرهیز کنید . از مصرف غذاهای چرب پرهیز کنید .هنگام غذاخوردن و یا آشامیدن آرامش داشته باشید . به آهستی غذا بخورید . از مصرف الکل ، سیگار کشیدن ، کافئین خودداری کنید . از انجام فعالیت بدنی و ورزش بعد از غذا خوردن پرهیز کنید . از بلع هوا جلوگیری کنید . بلع هوا معمولاً هنگامیکه مشغول آدامس جویدن هستید یا با دهان باز غذا می خورید و یا هنگام غذا خوردن صحبت می کنید رخ می دهد . بلافاصله بعد از صرف غذا دراز نکشید و بعداز صرف شام ، ‌زیر سرتان را با چند بالش بالاتر ببرید . از مصرف خودسرانه آسپیرین و مسکن های غیراستروئیدی ( مثل دیکلوفناک و ... )‌جداً پرهیز کنید . در صورت تشدید علائم یا طولانی شدن آنها جهت بررسی سلامت سیستم گوارشی و علل ارگانیک مسبب سوء هاضمه مراجعه به پزشک سودمند است . در صورتیکه  علائم بیماری شدید نیست مصرف شربت های آنتی اسید توصیه می شود .در موارد شدیدتر با نظر پزشک معالج استفاده از داروهای مثل رانیتیدین در برطرف کردن علائم کمک کننده خواهند بود . همانطور که اشاره شد سوء هاضمه می تواند بدلیل بیماریهای ارگانیک نیز بوجود آید . در زیر لیستی از بیماریهای که باعث سوء هاضمه می شوند ارائه می شود . التهاب معده ( حاد یا مزمن ) التهاب مزمن کیسه صفرا -التهاب مزمن لوزالمعده -زخم اثنی عشر زخم معده بدخیمی های معده ، مری و دیگر قسمت های لوله گوارشی )

علل رفلاکس م هر فردی چنانچه در مصرف غذاهای اسیدی زیاده روی کند به سوزش سردل دچار میگردد. به خصوص اگر بلافاصله پس از صرف غذا دراز بکشد، شیء سنگینی را بلند کرده و یا از کمر خم گردد. حفاظت طبیعی بدن در مقابله با رفلاکس و آسیب اسید معده شامل:1 -نیروی گرانش زمین 2-حرکات دودی شکل مری 3-دریچه اسفنکتر تحتانی مری 4-اثر خنثی کنندگی بزاق دهان میباشند. 1- اشکال درعملکرد اسفنکتر تحتانی مری. انقباضات ضعیف و شل شدن غیرعادی و طولانی مدت ترازحد طبیعی اسفنکتر باعث نشت و راهیابی مواد اسیدی معده به مری میگردد. 2- اشکال درعملکرد عضلات معده: انقباضات کند معده و به تاخیر افتادن تخلیه محتویات معده به روده ها میتواند باعث رفلاکس گردد. 3- اشکال درعملکرد حرکات دودی شکل مری نیز میتواند علت رفلاکس باشد.4- فتق هیاتال(HIATAL HERNIA): دیافراگم که یک عضله صاف و مسطح است قفسه سینه را از حفره شکم جدا میسازد. مری در قفسه سینه و معده در حفره شکم واقع گردیده اند.مری برای رسیدن به معده بایستی از قفسه سینه پایین آمده و از یک دهانه واقع در دیافراگم موسوم به هیاتوس(HIATUS) عبور کند. برخی اوقات هیاتوس دچار کشیدگی شده و بخشی از معده به سمت بالا و قفسه سینه وارد میگردد و ایجاد فتق میکند. فتق هیاتال باعث جابجا شدن دریچه اسفنکترتحتانی مری(LES) و مختل شدن عملکرد آن میگردد. قسمتی از دیافراگم که مری را احاطه کرده است هنگام انقباض اسفنکتر، منقبض شده و همراه با آن حین عمل بلع شل میگردد. در فتق هیاتال این همکاری مختل شده و انقباضات اسفنکتر بدون پشتیبان باقی می ماند. 5- بیماری آسم و همچنین مصرف داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی(آسپرین، ایبوپروفن، ناپروکسن) نیز میتواند باعث رفلاکس و تشدید آن گردند. 6- پاسخ ایمنی بیش از حد: در این حالت سیستم ایمنی به محرکات مری (مواد غذایی) بطور مبالغه آمیزی واکنش نشان داده و ایجاد التهاب میکند. 7- عامل وراثت نیز در ایجاد رفلاکس معده موثر می باشد. 8- مصرف برخی غذاها میتواند ایجاد رفلاکس و سوزش سر دل کرده و یا آن را تشدید کند: الکل، چای، قهوه، نوشابه های گازدار و نوشیدنیهای حاوی کافئین-شکلات-مرکبات(نارنگی، پرتغال، گریپ فروت)-گوجه فرنگی، رب و سس گوجه فرنگی - غذاهای تند و ادویه دار - غذاهای پرچرب - نعناع - غذاهای خشک مانند بادام زمینی - پیاز و سیر-فلفل سیاه - سرکه. نکته: الکل و نوشیدنی های کافئین دار (قهوه و چای) باعث شل شدن اسفنکتر تحتانی مری میگردند. نکته: غذاهای چرب باعث کند شدن روند هضم و تاخیر در تخلیه معده میگردند. همچنین چربیها با افزایش فشار درون معده فشاربیشتری به اسفنکتر ضعیف اعمال میکنند. 9- سیگار کشیدن نیز به علت شل کردن و تضعیف اسفنکتر تحتانی مری و افزایش اسید معده رفلاکس را تشدید میکند. 10- شیوه زندگی: مصرف غذاهای سنگین باعث وارد آمدن فشار مضاعف به اسفنکتر تحتانی مری میگردد-بلافاصله پس از صرف غذا دراز کشیدن، بلند کردن اجسام سنگین و یا خم شدن زیاد از حد نیز به اسفنکتر فشار وارد آورده و باعث رفلاکس و سوزش سردل میشود. 11- افزایش تولید اسید معده به هر علت. 12- حاملگی به علت فشار رحم به معده میتواند باعث رفلاکس و یا تشدید آن گردد. 13- چاقی نیز یک فاکتور ریسک محسوب میگردد. 14- یبوست به علت افزایش فشار درون روده و معده نیز باعث رفلاکس و تشدید آن میگردد. 15- به تن کردن لباسهای تنگ و یا سفت بستن کمربند نیز با اعمال فشار بر معده رفلاکس را تشدید میکند. 16- کاهش اسید معده(HYPOCHLOHYDRIA): فقدان اسید کافی در معده میباشد. دریچه ای که معده را به درون روده ها می گشاید (پیلور) با اسید معده فعال میگردد. چنانچه اسید کافی در معده موجود نباشد، این دریچه گشوده نشده و محتویات معده به سمت مری راه می یابند.اسید اندک معده باز میتواند به مری آسیب برساند. 17- افزایش کلسیم بدن(HYPERCALCEMIA) و نشانگان زولینگر-الیسون(ZOLLINGER-ELLISON SYMPTOMS) با افزایش ترشح گاسترین و متعاقب آن افزایش ترشح اسید معده نیز میتواند ایجاد رفلاکس و سوزش سر دل کند. 18- عارضه اسکلرودرما(SCLERODERMA)  نیز با مختل کردن انقباضات مری میتواند باعث رفلاکس گردد.

علایم رفلاکس معده:

1- سوزش سردل(HEARTBURN /PYROSIS): احساس سوزش و درد در مری زیراستخوان جناغ سینه به علت برگشت اسید معده. درد از قفسه سینه آغاز گردیده و ممکن است به گردن، گلو، فک و دندانها انتشار یابد. 2-برگشت محتویات معده(REGURGITATION): برگشت مایعات و یا مایعات به همراه مواد غذایی معده به دهان میباشد. علت آن عبور محتویات معده از اسفنکتر فوقانی مری (UES) میباشد. 3-حال تهوع و استفراغ مزمن. 4-مزه ترش و یا تلخ در دهان. 5-احساس خفگی و یا جسم خارجی در گلو و یا مری. 6-سرفه های مزمن. 7-افزایش بادگلو. بادگلو معمولا با احساس سوزش در قفسه سینه و گلو همراه است. 8-خس خس سینه و علایم شبیه آسم. 9-تنفس بد بو - گلو درد - التهاب حنجره و پوسیدگی دندانها. 10- التهاب مری(ESOPHAGITIS): تغییرات التهابی در پوشش مری(تنگ و باریک شدن مری-بلع دشوار-درد قفسه سینه مزمن)11-علایم نادر: سرفه مزمن، تغییر در تن صدا (خشن شدن صدا)، گوش درد مزمن و سینوزیت.

علایم در کودکان و نوزادان:

1- تشخیص رفلاکس در آنها دشوارتراست. و ممکن است علایم شبیه علایم بزرگسالان در آنها بروز کند. 2- استفراغ های مکرر، سرفه، مشکلات تنفسی، گریه های مکرر، کاهش وزن، کاهش اشتها، تنفس بدبو. نکته:علت اصلی رفلاکس در نوزادان سیستم گوارش نارس و نابالغ آنها میباشد و رفلاکس در اغلب نوزادان پس از سن یک سالگی بهبود می یابد.

عوارض رفلاکس معده:

1- زخم ها(ULCERS): هنگامی که پوشش حساس مری به مدت طولانی در معرض اسید خورنده معده قرار میگیرد، ملتهب شده و دچار آسیب میگردد. درمحل التهاب زخمهایی پدید می آیند که ممکن است به خونریزی شدید منجرگردند. خونریزی میتواند بصورت استفراغ خون و یا سیاه شدن مدفوع تظاهر یابد. التهاب مری نیزعمل بلع را دردناک میسازد.  2- تنگ شدن مری(STRICTURES):زخمهای مری بصورت جای زخم و یا اسکار(SCAR) التیام می یابند. به مرور زمان این جای زخمها چروکیده شده و باعث باریک شدن حفره داخلی مری میگردند. در این حالت عمل بلع دشوار و دردناک گردیده و یا ممکن است غذا در میان مری گیر کند.

3- نشانگان بارت مری(BARRETT`S SYMPTOMS): عدم درمان رفلاکس باعث میگردد تا سلولهای پوششی مری تغییر شکل داده و پیش سرطانی گردند.در این حالت پوشش مخاطی روده جایگزین مخاط طبیعی مری میگردد. در نهایت این سلولهای پیش سرطانی، سرطانی گردیده و ایجاد سرطان مری را میکنند.10 درصد افراد مبتلابه رفلاکس دچار این عارضه میگردند.

4- سرفه و آسم: اعصاب تحتانی مری که توسط اسید معده تحریک میگردند ایجاد درد یا سرفه و برخی اوقات باعث حملات آسم میگردند. 5- التهاب گلو وحنجره: خشن شدن صدا و گلو درد به علت تحریکات اسید معده. 6- التهاب و عفونت ریه ها: چنانچه مواد اسیدی معده به ریه ها راه یابد (به ویژه در هنگام خواب) باعث عفونت ریه ها، ذات الریه، برونشیت و یا آمفیزم میگردد.

7- کم خونی (آنمی) به علت خونریزی از مری.

تشخیص رفلاکس:

1-اندازه گیری PH (PH MONITORING):یک قلم و یا پروب(PROBE) از طریق بینی به مری وارد میگردد تا سطح اسیدیته ی بخش تحتانی مری را اندازه گیری کند. از انجایی که تغییرات اندک اسیدیته در مری طبیعی میباشد. لازم است که این اندازه گیری 24 ساعت بطول انجامد.

2- عکس برداری: توسط اشعه ایکس و نوشیدن محلول باریوم. 3- فشارسنجی(MANOMETRY):یک سنسور فشار از طریق دهان به مری وارد گردیده و فشار اسفنکتر تحتانی مری را اندازه گیری میکند. 3- آندوسکوپی مری. 4- نمونه برداری(BIOPSY): یک نمونه از بافت مری برداشته شده و از حیث التهاب، سرطان و دیگر مشکلات مورد بررسی قرار میگرد.

چه موقع بایستی به پزشک مراجعه کرد:

1- شما بیش از 2 بار درهفته و بیش از 2 هفته متوالی دچار سوزش سردل و رفلاکس می گردید. 2- هنگام بلع احساس درد میکنید. 3-مدفوع شما تیره رنگ بوده و یا خون استفراغ می کنید. 4-احساس سرگیجه و سبک شدن سر دارید.

درمان رفلاکس و سوزش سردل:

* تغییر در شیوه زندگی:

1-بلافاصله پس از صرف غذا از دراز کشیدن، خم شدن زیاد و یا بلند کردن اشیاء سنگین اجتناب کنید. 2-تمرینات شکمی را نیز پس از صرف غذا محدود سازید. 3-لباسهای گشاد بپوشید و از به تن کردن لباسهای تنگ خودداری کنید. کمربند خود را نیز محکم نبندید. 4-چنانچه اضافه وزن دارید وزن خود را کاهش دهید. 5-از مصرف غذاهای پرچرب خودداری ورزید. 6-از مصرف شکلات، نعناع، غذاهای تند و ادویه دار، غذاهای اسیدی (مرکبات، آناناس ، گوجه فرنگی و فرآورده های آن)، نوشیدن چای و قهوه (و هرگونه نوشیدنی کافئین دار)، سرکه و مشروبات الکلی اجتناب ورزید. (به خصوص قبل از خواب)7- از مصرف سبزیجاتی نظیر پیاز، کاهو، گل کلم، سیر، بروکلی و کلم بروکسل خودداری کنید. 8- از مصرف شیر و لبنیات حاوی کلسیم و چربی قبل از خواب بپرهیزید. 9- مصرف مکمل های کلسیم و مقادیر زیاد ویتامین  C باعث تحریک ترشح اسید معده میگردند. بنابراین ازمصرف آنها قبل از خواب خودداری کنید. 10- از مصرف سیگار اجتناب ورزید. 11- در طول روز چندین وعده کم حجم و سبک مصرف کنید. 12-از مصرف غذا حداقل 2-3 قبل از خواب خودداری کنید. 13- سر تختخواب خود را به میزان 15-25 سانتی متر بالا بیاورید. همچنین میتواند زیر تشک تخت یک جسم گوه مانند قرار دهید. (قرار دادن چند بالش زیر سرو یا کتف تاثیرچشمگیری نخواهد داشت) 14- پروتئین و سلنیوم بیشتری مصرف کنید. 15- جویدن آدامس به مدت 30 دقیقه پس از صرف غذا با تحریک ترشح بزاق میتواند علایم سوزش سردل را تسکین دهید. 16- از مصرف بی رویه ی قرصهای ضد التهاب غیراستروئیدی (نظیر آسپرین، ناپروکسن و ایبوپروفن) اجتناب کنید.مصرف استامینوفن مجاز است.

* درمان دارویی:

1-ضد اسیدها(ANTACIDS):باعث خنثی شدن اسید معده و افزایش PH معده میگردند. کوتاه اثر میباشند و بایستی حداقل هر دو ساعت یکبارو 30-60 دقیقه پس از صرف غذا و همچنین قبل از خواب مصرف گردند. ضد اسیدها شامل:

آلومینیوم هیدروکساید(ALUMINIUM HYDROXIDE) منیزیوم هیدروکساید(MAGNESIUM HYDROXIDE) کربنات کلسیم(CALCIUM CARBONATE) سدیم بی کربنات(SODIUM BICARBONATE)

2- آنتاگونیست های هیستامین(مهار کننده های گیرنده H2) (H2 RECEPTORS BLOCKERS): هیستامین از دیواره معده ترشح گردیده و با اتصال به گیرنده های واقع بر سلولهای تولید کننده اسید معده باعث تحریک آنها به تولید اسید میگردند. آنتاگونیستهای هیستامین از این اتصال جلوگیری کرده و ترشح اسید را کاهش میدهند. این داروها بایستی 30 دقیقه قبل از صرف غذا مصرف گردند. دوام اثرشان نیز طولانی مدت تر از ضد اسید ها میباشد. مانند:

فاموتیدین(FAMOTIDINE) رانتیدین(RANTIDINE) سایمتیدین(CIMETIDINE) نیزاتیدین(NIZATIDINE)

3- مهارکننده های پمپ پروتون(PROTON PUMP INHIBITORS): موثر تر از آنتاگونیستهای هیستامین میباشند. چراکه ترشح اسید را تا حدود بسیار زیادی متوقف میسازند.30 ­ دقیقه قبل ازغذا بایستی مصرف گردند و دوام اثرشان نیز بیشتر از سایر داروهای رفلاکس معده میباشد. این دسته ازداروها برای افرادی که بدنشان به داروهای ضد اسید و یا مهار کننده هیستامین پاسخ نمیدهد، مناسب میباشد.مانند:

امپرازول(OMEPRAZOLE) لانسوپرازول(LANSOPRAZOLE) پانتوپرازول(PANTOPRAZOLE) رابپرازول(RABEPRAZOLE)

4- پروکینتیک ها(PROKINETICS/PRO MOTILITY DRUGS): این دسته از داروها باعث تحریک انقباضات عضلات مجاری گوارشی، افزایش فشار و انقباض اسفنکتر تحتانی مری و تقویت انقباضات حرکات دودی میگردند. بایستی نیم ساعت قبل از غذا مصرف گردند . مانند: متوکلوپرامید(METOCLOPRAMIDE)

5- بیسموت ساب سالیسیلات(BISMUTH SUBSALICYLATE):سطح داخلی مری را میپوشاند و به مثابه یک لایه محافظ در برابر اسید معده عمل میکند.

6- آلژینیک اسید(ALGINIC ACID): ترکیب آلومینیوم هیدروکساید (ضد اسید) و منیزیوم کربنات و یا تری سیلیکات(MAGNESIUM TRISILICATE). ضد اسید باعث خنثی شدن اسید معده و عامل دیگر باعث ایجاد کف و ایجاد حایل بین معده و مری میگردد. نکته:کاهش اسید معده در پی مصرف داروهای ضد اسید و کاهنده اسید معده خطر عفونتهای غذایی را افزایش میدهد.

* درمان جراحی:

1-(NISSEN FUNDOPLICATION): بخش فوقانی معده به دور اسفنکتر تحتانی مری پیچیده میگردد. این عمل بصورت لاپاروسکوپی انجام میگیرد. 2- (ENDOCINCH):بروی اسفنکتر تحتانی مری چند بخیه قرارداده میشود تا چندین چین روی آن ایجاد گردیده و عضله آن تقویت گردد.

3- (STRATTA): توسط یک الکترود انرژی فرکانسهای رادیویی بر اسفنکتر تحتانی مری تابیده میگردد . هنگامیکه غذا جویده و بلعیده می شود از مری عبور کرده و سپس وارد قسمت فوقانی و حجیم معده شده، در معده مواد غذایی توسط شیره معده (که مرکب از آنزیمهای هضم کننده و اسید هیدروکلریک است) شکسته می شوند و در عین حال میکرو ارگانیسمهای وارد شده به بدن توسط شیره مذکور از بین می روند. لازم به ذکر است که روزانه درون معده با حدود نیم گالن عصاره معده شستشو داده شده و در واقع معده محلی استریل و کاملا بدون میکروب می باشد. جهت محافظت ماهیچه های عضلانی معده در مقابل تخریب توسط شیره بسیار قوی معده، لایه مخاطی ضخیمی درون معده بوجود آمده است. بلع موادی همچون داروهای ورم مفاصل، ایبوپروفن، آسپیرین و الکل لایه مخاطی معده را در برخی نقاط تخریب کرده و همین امر سبب زخم شدن سلولهای لایه اپیتلیوم موجود در زیر موکوس می گردد. عواملی همچون کورتیکو استروئیدها، سیگار کشیدن و استرس موجب تشدید دردهای معده میگردند. مهمترین عامل جهت ایجاد زخم معده باکتری Helicobacter pylori شناخته شده است.

هلیکوباکترپیلوری

Hbp باکتری است مارپیچی شکل / گرم منفی / کم هوازی / تاژکدار / متحرک همانطور که گفتیم هلیکو باکترپیلوری باکتری است گرم منفی و حضور آن را می توان توسط رنگ آمیزی گرم به اثبات رساند.* هلیکوباکترپیلوری و معده: همانطور که ذکر شد مهمترین عامل در ایجاد زخم و التهابات معده ای هلیکو باکتر میباشد. هلیکو باکتر پیلوری می تواند با استقرار در بخش آنتروم (بخش انتهایی معده با ماهیچه های ضخیم و قوی ) سبب عفونت طولانی مدت این ناحیه شود. در واقع تنها باکتری که می تواند در محیط خشن معده و در مقابل حضور شیره معده زندگی و رشد نماید هلیکوباکترپیلوری می باشد.این باکتری با استفاده از غذا یا آب آلوده از راه دهان وارد معده شده و کافی است یکبار بتواند در موکوس معده پنهان شود , در این حال باکتری مذکور در لایه مخاطی معده مستقر شده و توسط تازکهای برآمده, خود را در میان سلولهای لایه مخاطی جای میدهد و یا در صورت بروز زخم معده در ناحیه فاقد لایه مخاطی و در واقع بر روی سلولهای اپیتلیوم معده استقرار یافته و تاژکهای خود را در آن ناحیه فرو می برد. برای مقابله با هلیکوباکترپیلوری سیستم ایمنی بدن فعال می شود. سلولهای سیستم ایمنی به آسانی به علت موکوس ضخیم معده به این ناحیه نمیرسند.در واقع هنگامیکه لایه موکوسی نازک شده و گلبولهای سفید وارد این ناحیه میشوند نمیتوانند از آن خارج شوند. به سبب درگیری سلولهای ایمنی با هلیکو باکتر آنتی بادیهای موجود در سرم خون که  IgG & IgA می باشند بالا میروند. اگرچه در روند مذکور خود هلیکوباکتر ممکن است عامل ایجاد زخم نباشد اما التهاب لایه آستری معده که توسط هلیکوباکتر ایجاد میشود زمینه ساز بروز زخم یا حتی ایجاد سرطان معده می باشد. علایم احتمالی حضور هلیکوباکترپیلوریسوء هاضمه / سوزش سر دل / نفخ / حالت تهوع / التهاب معده / بروز زخم اثنی عشر / درد در ناحیه بالای شکم که یک ساعت یا بیشتر بعد از صرف غذا مشاهده میشود. نشانه های مذکور توسط مصرف آنتی اسیدها یا شیر و یا داروهای کاهنده اسیدیته معده کاهش می یابند. درمان در صورتیکه زخم گوارشی بعد از انجام بیوپسی یا آندوسکوپی مشاهده نشد می توان درمان 14 روزه را با آنتی بیوتیک ها و داروهای آنتی اسید را انجام داد. داروهای آنتی بیوتیکی متداول عبارتند از : کلاریترومایسین / تترا سایکلین / مترونیدازول / آموکسی سیلین در کنار آنتی بیوتیک درمانی می بایست از داروهایی همچون بیسموت و نیز داروهای کاهنده اسیدیته معده مثل : رانیتیدین / سایمتدین / فاموتیدین / امپرازول / پنتو پرازول / لانزو پرازول استفاده کرد.

خطرات درمانی داروییمصرف داروی بیسموت میتواند موقتا منجر به خاکستری رنگ شدن دهان و دندان و ایجاد یبوست و اسهال و سیاهرنگی مدفوع بشود. آنتی بیوتیکها نیز سبب بروز واکنشهای آلرژیک شده و یا حتی موجب مرگ شوند. برخی آنتی بیوتیکها مثل:کلاریترومایسین سبب ایجاد مزه بد دهان می شود. مترونیدازول موجب ناراحتی معده / اسهال / عدم تعادل / خارش / بد طعمی دهان میشود. این دارو نباید همراه با الکل مصرف شود چراکه باعث سرخ شدن / سردرد / حالت تهوع میگردد. در ضمن هنگامیکه آنتی بیوتیکها در دوز بالا استفاده می شوند بعد از مدتی بیماران آلودگی با کاندیدای ناپایدار ( آلودگی با مخمر ) پیدا میکنند. در هنگام درمان آلودگی هلیکوباکتر به این نکته باید توجه نمود که هلیکوباکتر به راحتی نسبت به کلاریترومایسین و مترونیدازول مقاوم میشود و نباید بعد از یک دوره درمانی برای دوره های بعد از آنها (بلافاصله) استفاده نمود. در واقع بعد از دو هفته آنتی بیوتیک تراپی 4 هفته می بایست از درمان اجتناب کرد. در صورتیکه هلیکوباکتر توسط آنتی بیوتیکهای مذکور باقی ماند باید احتمال مقاومت باکتری نسبت به آنتی بیوتیک مذکور را بررسی نمود.

تستهای تشخیصی برای شناخت آلودگی با Hbp

این تستها به دو بخش قابل تقسیمند : الف ) تستهای مهاجم به بافت ب ) تستهای غیر مهاجم به بافت الف ) تستهای غیر مهاجم به بافتها عبارتند از : *   تست تنفسی اوره (urea breath testing) *   تست آنتی ژنی مدفوع *   سرولوژی *   PCR *   تست بزاقی *   تست ادراری  ب ) تستهای مهاجم به بافتها عبارتند از :   *  تست بیوپسی اوره آز     *  بافت شناسی                   *  Brush cytology            کشت باکتریایی و تستهای حساسیتی

الف ) تستهای غیر مهاجم به بافتها عبارتند از :

تست تنفسی اوره ( urea breath testing)کافی است هلیکوباکتر تنها یکبار بطور مطمئن در موکوس پنهان شود. در چنین حالتی به وسیله آنزیم عبور دهنده اوره آز به جنگ با اسید معده میرود. این امر به صورت زیر انجام میپذیرد : C = O ( NH2)2 + H2 + 2H2O ---> HCO3 + 2NH4        اساس تست UBT شناسایی هیدرولیز اوره مذکور توسط Hbp میباشد. در واقع تست مذکور به دو صورت انجام میشود:              *   تست رادیو اکتیو  14C             *  تست بدون رادیو اکتیو 13 بیکربنات اوره هر دو تست طی 15 تا 20 دقیقه انجام شده و بها و وقت یکسانی صرف میکنند. تست رادیو اکتیو 14C به سبب ممنوعیت استفاده از آن در زنان باردار و کودکان در حال حاضر کم انجام می شود.اما در تست بدون رادیواکتیو 13C بیکربنات اوره ماده مذکور به صورت خوراکی از راه دهان به بیمار داده می شود. این عمل در دو مرحله انجام می پذیرد به این معنا که 60 دقیقه بعد از دادن مرحله اول ماده به بیمار مرحله دوم ماده مذکور را به بیمار می دهیم. در این حال با بازدم بیمار و اندازه گیری CO2 و میزان اوره خروجی از وی می توان به حضور یا عدم حضور Hbp   پی برد.

آزمایش آنتی ژن مدفوع جزء آزمایشهای ایمنی آنزیمی می باشد  که با توجه به بررسی مدفوع بیمار میتوان به حضور یا عدم ضور هلیکوباکترپی برد.استفاده از لانزوپرازول و بیسموت می تواند نتیجه غلط به ما بدهد. در واقع 4 تا 6 هفته بعد از اتمام دوره داروهای مذکور این آزمایش قابل انجام است. رانیتیدین بر روی جواب آزمایش بی تاثیر است. خونریزی معده و روده به سبب خون آلود بودن مدفوع باعث بروز جوابهای نادرست گردید. تست بزاقیحفره دهان به عنوان مخزن هلیکو باکتر می تواند مورد استفاده در تستها قرار بگیرد. در واقع به علت رفلکس محتویات معده به مری و سپس دهان هلیکوباکتر میتواند وارد دهان شود و همین امر سبب انتقال آن توسط ارتباط دهانی می گردد.هلیکو باکتر موجود در بزاق و پلاک دندانی برای تست استفاده میشود. این تست به نسبت سایرین دقت کمتری دارد. تست ادراریبا سنجش آنزیمهای موجود در ادرار می توان به حضور یا عدم حضور هلیکوباکتر پی برد. حساسیت تست مذکور بین 82 تا 90 % بوده و به انجام آن توصیه ای نمیشود. تست سرولوژیتوسط ELISA میتوان آنتی بادیهای IgA & IgG & IgM را اندازه گیری نمود و در صورت بالا بودن آنها احتمال حضور هلیکوباکتر رقم میخورد.نتایج سرم می تواند + یا _ باشد. حساسیت تست مذکور بین 90 تا 100% است. در ضمن سرم می تواند در برخی از بیماران سالها بعد از ریشه کنی هلیکوباکتر آنتی بادیهای موجود در خون را + نشان دهد. ب ) تستهای مهاجم به بافتها عبارتند از : تست بیوپسی اوره آزدر تست مذکور به واسطه بیوپسی توسط یک رشته مخصوص و ظریف آندوسکوپی در مدت یک ساعت حضور یا عدم حضور هلیکوباکتر تعیین می شود. در این تستها شناسایی نمونه ها از طریق یک نوار معرف با شاخص PH و یک لایه حاوی اوره بر روی نوار انجام می پذیرد. بافت شناسیبا نمونه برداری و بررسی بافت معده میتوان به حضور هلیکوباکتر پی برد. در این آزمایش می توان حضور التهاب معده را مشاهده نمود و یا در صورت لزوم ردیابی meta plasia ( تغییر غیر قابل برگشت بافت معده یا روده به بافت دیگر ) را بررسی نمود. مشکلات موجود در بیوپسی عبارتند از : -  تراکم هلیکوباکتر در نقاط مختلف معده متفاوت است و می تواند منجر به نمونه گیری غلط شود. -  در صورتیکه بیماران داروهای ضدترشحی مصرف کرده باشند نتایج نادرستی به ما میدهد.


ارتباط هلیکوباکترپیلوری با سایر بیماریها

هلیکوباکتر و زخم اثنی عشردر73 % از بیماران مبتلا به زخم دوازدهه حضور هلیکوباکتر توسط تست بیوپسی اوره آز تایید شده و تنها در 23 % از بیماران مبتلا هلیکوباکتر گزارش نشده است. تحقیقات نشان می دهد که آلودگی با هلیکوباکتر در معده میتواند مستقیما موجب رشد زخمهای اثنی عشر شود. هلیکوباکتر و زخم معده در اکثریت قریب به اتفاق زخمهای معده میتوان هلیکوباکتر را دید. در واقع ضعف لایه مخاطی محافظت کننده معده توسط هلیکوباکتر میتواند زمینه ساز بروز زخم معده محسوب شود. البته استفاده از داروهای غیر استروئیدی غیرالتهابی موجب عدم تشخیص هلیکوباکتر و پنهان شدن آن  میگردد. برای شناخت دقیق عامل ایجاد کننده زخم معده می بایست بیوپسی کاملی از مخاط معده تا زخم مذکور در یک محل معین صورت پذیرد. بیوپسی در هنگام خونریزی معده به سبب حضور خون انجام ناپذیر یا سخت می باشد. تست بیوپسی اوره آز عموما در چنین مواردی استفاده می شود با این حال استفاده از داروهای ضد زخم میتواند با این تست تداخل داشته باشد. در کسانی که سابقا مبتلا به زخم معده بوده اند استفاده از آندوسکوپی یا رادیولوژی و در کنار آنها تست سرولوژی برای شناخت هلیکوباکترالزامی است. زخمهای معده در 60 تا 80 % موارد آلودگی به هلیکوباکتر قابل مشاهده اند.هلیکوباکتر و سرطانسرطان معده مرتبط با حضور هلیکوباکتر شناخته شده است. البته این بدان معنا نیست که هرکس مبتلا به هلیکوباکتر بود لزوما به سرطان معده دچار می شود اما حضور هلیکوباکتر درمان نشده زمینه ساز ابتلا به سرطان معده خوانده شده است . در عین حال نژادهای زرد پوست ساکن چین و ژاپن جزء نژادهای مستعد به ابتلا به سرطان معده شناخته شده اند . در این قسمت لیستی از سوالاتی که در مورد دیابت باید از پزشک خود بپرسید و همچنین مواردی که آگاهی نسبت به آن در طول بحث الزامی است ذکر می شود.1- آیا در من ریسک ابتلا به دیابت نوع 2 وجود دارد؟ 2 نوع دیابت وجود دارد. در نوع اول بدن انسان به هیچ وجه انسولین ترشح نمی کند( هورمونی که اجازه ورود گلوکز "قند" را به سلول های بدن برای تولید انرژی می دهد) و در دیابت نوع دوم انسولین یا به میزان لازم ترشح نمی شود و یا بدن از استفاده مناسب آن ناتوان است. تقریبا یک سوم از کل افرادی که مبتلا به دیابت نوع 2 هستند از بیماری خود اطلاع ندارند و اغلب تا زمانیکه دچار مشکلات بینایی، کلیوی، لثوی و عصبی نشوند از وجود مرض قند آگاهی پیدا نمی کنند.فاکتورهای ریسک ابتلا به بیماری دیابت نوع دوم عبارتند از: سن 45 سال و یا بیشتر -اضافه وزن و شاخص بالای چربی(BMI) فشار خون بالا -کلسترول بالا -پیش زمینه بیماری در حین دوران بارداری -داشتن نژادی از دورگه های آمریکا، اسپانیا، و جزیره نشینان اقیانوس آرام -پیش زمینه وجود بیماری در اعضای خانواده -عدم فعالیت بدنی

چگونه خود را برای گفتگو در این مورد آماده کنید:

تمام علائم بیماری را ضبط کنید میزان چربی، کلسترول و فشار خون خود را به خاطر بسپاریداز افراد فامیل در مورد پیش زمینه بیماری در خانواده سوال کنید اطلاعات مربوط به دوران بارداری خود را جمع آوری کنید، آگاهی از وزن نوزاد در هنگام تولد الزامی است اگر یک رگ آمریکایی- آفریقایی، اسپانیایی و یا جزیره نشینی دارید حتما پزشک معالج خود را در جریان قرار دهید از تمام فعالیت های بدنی که در طول روز انجام می دهید یادداشت برداری کنید

2- علائم دیابت چیست؟

دیابت نوع 2 رشد آرامی را دارد و بروز آن ملزم به سپری شدن سالیان درازی است. این بیماری ممکن است در ابتدا دارای هیچ نشانه ای نباشد و یا اینکه علائم بسیار کوچکی را بروز دهد. نشانه های دیابت عبارتند از: -احساس تشنگی بیش از اندازه -احساس گرسنگی شدید -تکرر ادرار -احساس خستگی -کم شدن سوی چشم -کاهش وزن-ایجاد عفونت های مکرر مهبلی در خانم ها -بروز مشکلات لثوی-زخم هایی که به سختی بهبود پیدا می کنند -خارش -ناتوانی جنسی در مردان -احساس غیر معمول سوزش و خارش شدید

نفخ نشانه چیست ؟

یک ظرف بستنی وانیلی ، یک ظرف ژله توت فرنگی ،‌یا چند لقمه پنیر خامه ای می خورید ؛ اما آنقدر که شما لبنیات دوست دارید ، آنها شما را دوست ندارند . حتی خوردن مقدار بسیار کمی از آنها ،‌معده شما را آکنده از هوا کرده و ناراحت می کند . این حالت نفخ و احساس بادکردگی و ناراحتی بعد از خوردن مواد لبنی را پزشکان عدم تحمل لاکتوز می نامند . یعنی معده قادر به هضم لاکتوز یا قند شیر ، نیست . متأسفانه ، اکثر بزرگسالان تا حدی دچار این عارضه هستند . هر چه سن بالاتر می رود ، لاکتاز کمتری در بدن تولید می شود که این آنزیم برای هضم لاکتوز لازم است . بدون لاکتاز ، قند شیر هضم نشده تخمیر می گردد و تولید گاز می کند . این گاز جمع شده و نفخ می سازد . مواد غذایی دیگری که سخت هضم می شوند مثل حبوبات ، آجیل ، دانه های گیاهی ، میوه ها ،  کلم دلمه ای ، جو ، عسل و مخمر هم تولید گاز کرده و معده را باد می کنند . آلرژی های غذای نیز باعث نفخ می شوند ، ولی در اینجا واکنش دستگاه ایمنی عامل آن است و تمام بدن را گرفتار می کند و معمولاً کهیر و آبریزش از بینی  نشانه های عمده آن است . اگر دستگاه گوارش شما حساس است ، یعنی حالتی که آن را روده تحریک پذیر می گویند ، شیر ، حبوبات و دیگر غذاهای دیرهضم مشکل آفرین تر می شوند . در این حالت اعصاب به غذاهای تحریک کننده شدیدتر پاسخ داده و گرفتگی ماهیچه های دیواره روده بزرگ را به وجود می آورند . محتویات روده نمی تواند پیش تر برود و یبوست عارض می شود و روده را متورم می کند . با تخمیر روده گاز تولید شده و نفخ به وجود می آید . اگر تند غذا می خورید همراه آن مقداری هوا می بلعید که در روده نفخ می شود . نفخ طولانی همراه با درد نشاندهنده چندین بیماری گوارشی است ، از جمله انسداد روده یا کلیه ، التهاب آپاندیس ، وجود سنگ کیسه صفرا زخم مهای گوارشی و تومور است

  درمان نفخ

بعد از غذا پیاده روی کنید . ورزش علاوه بر تحریک حرکت محتویات روده هورمون های تحریک کننده فعالیت روده را نی‌ز آزاد می کند . قرص بخورید . برای از بین بردن نفخ ، از قرص سیمتیکون  استفاده کنید که حباب های گاز را در دستگاه گوارش از بین می برد . چای گیاهی بنوشید . برای رفع درد نقطه ای ناشی از نفخ ، یک فنجان چای نعناع ، بابونه و یا رازیانه بنوشید . غذاهای فیبردار بخورید . غذاهای فیبردار محتویات روده را نرم کرده و نفخ ناشی از گرفتگی روده را برطرف می کند با خوردن سبزیجات و غلات سبوس نگرفته فیبر را به برنامه غذایی خود بیفزایید ؛ اما نشاسته گندم خود ممکن است باعث نفخ شود و می توان به جای آن از نشاسته برنج و سیب زمینی استفاده کرد که قابل تحمل تر هستند . یا روزی یک قاشق متاموسیل همراه با آب میوه بخورید . متاموسیل در برخی افراد ایجاد گاز می کند . ولی در بیشتر افراد مفید است . چیزهای محرک نخورید . قهوه ، چای و شکلات لوله گوارش را بیشتر تحریک می کنند . چربی نیز دیرهضم است و ممکن است گرفتگی روده را تشدید کند و باعث ایجاد نفخ شود . لبنیات را با احتیاط بخورید . صرفاً به خاطراینکه شیر ایجاد نفخ می کند نباید لبنیات را کنار گذاشت . می توانید شیر بدون لاکتوز ، که شیرین تر است ، بخورید یا لاکتاز مایع به لبنیات خود بیفزایید . ماست و برخی انواع پنیر مقدار کمی لاکتوز دارند و خوردن آنها مشکل چندانی ایجاد نمی کند . غذاهای داغ یا سرد نخورید . همراه با غذاهای بسیار داغ یا بسیار سرد مقداری هوا می بلعید . جویدن آدامس هم باعث خوردن هوا می شود و بهتر است از آن صرف نظر شود . آهسته غذا بخورید . وقتی سریع غذا می خورید ، کمی هم هوا همراه با لقمه هایتان فرو می دهید . با آهسته تر و جویده تر خوردن غذا هوای کمتری خورده و لقمه را با بزاق خیس می کنید . بزاق آنزیمهایی دارد که غذا را قبل از ورود به معده آماده تجزیه می کند . مکمل پیش از قاعدگی بخورید . شکم زنان پیش از زمان قاعدگی انباری از مایعات می شود . زنانیکه ویتامین B - کمپلکس و کلسیم و منیزیم می خورند کمتر دچار نفخ می شوند . مواد نفخ آور را یادداشت کنید . اشخاص مختلف واکنش های متفاوت نسبت به غذاها نشان می دهند . فهرستی از موادی که برای شما ایجاد نفخ می کنند تهیه کنید تا بتوانید برخی از آنها را کم یا حذف کنید . به پزشک مراجعه کنید . نفخ می تواند علامت یک بیماری جدی گوارشی باشد . اگر هیچ یک از موارد بالا مؤثر نشد ، برای معاینه کامل نزد پزشک خود بروید .

 

سکسکه و راه های مقابله با آن

سکسکه چیزی است که بی گمان همه در طول زندگی خود با آن مواجه شده اند. هق هق های بی امانی که در صورت تداوم، فرد را مستأصل می کند و در مواردی حالت بیماری به خود می گیرد. در زبان لاتین به سکسکه SINGULTUS اطلاق می شود که از لغت SINGULT به معنی تلاش برای نفس کشیدن در حین هق هق گریه مشتق شده است. سکسکه همچنان به عنوان یکی از اسرار پزشکی باقی مانده است و تا به حال، نقش و عملکرد مفیدی برای آن شناخته نشده است. در واقع سکسکه عبارت است از انقباضات ناخودآگاه و مکرر عضله دیافراگم و عضلات تنفسی بین دنده ای.سکسکه یک علامت است، نه یک بیماری. در ایجاد سکسکه دیافراگم (عضله بزرگ و نازکی که قفسه سینه را از شکم جدا می کند) و عصب فرنیک (عصبی که دیافراگم را به مغز وصل می کند) نقش دارند. معمولاً در حین سکسکه، صدایی تند و سریع که در اثر حرکت غیرارادی عضلات دیافراگم و متعاقب آن بسته شدن سریع تارهای صوتی پدید می آید،شنیده می شود. تقریباً همه ممکن است دچار سکسکه شوند، حتی جنینی که در رحم مادر است. اما به طور کلی مردان به مراتب بیشتر از زنان دچار سکسکه می شوند. اما عملاً هر فردی از نوزاد گرفته تا افراد بزرگسال، آن را تجربه می کنند. سکسکه معمولاً یک مشکل گذرا و خوش خیم است. با این حال، همین عارضه ساده، در صورتی که بیش از حد ادامه پیدا کند، می تواند آزار دهنده و ناتوان کننده باشد. در ضایعات مغزی، ضربه و تومورهای مغزی یا به دنبال بی هوشی ها نیز امکان بروز سکسکه وجود دارد. عموماً سکسکه با این علت، خود به خود بهبود یافته و غالباً در افراد مضطرب و دارای استرس بالا و یا متعاقب خبر خوشایند و غم انگیز تظاهر می کند و در برخی مواقع مصرف دارو و سموم نیز علت آن است.

علل ایجاد سکسکه

علل ایجاد سکسکه تحریک اعصابی است که عضلات تنفسی، خصوصاً دیافراگم را تحریک می کنند. علت سکسکه کوتاه مدت معمولاً ناشناخته است، اما در صورتی که سکسکه طولانی مدت باشد یا به شکل مکرر رخ دهد، امکان دارد به علت موارد زیر ایجاد شده باشد: خوردن یا آشامیدن غذا یا نوشیدنی داغ یا مواد تحریک کننده، بیماری پرده جنب (پرده ای که روی ریه را می پوشاند)، ذات الریه، اورمی (جمع شدن مواد زاید سمی در اثر نارسایی کلیه)، الکلی بودن، مصرف برخی از داروها، اختلالات معده و مری و روده یا لوزالمعده، حاملگی، تحریک مثانه، هپاتیت، سابقه عمل جراحی (خصوصاً جراحی روی شکم)، علل عاطفی، پُر بودن معده، خنده شدید یا احساسات قوی، تغییر در دمای محیط. چنانچه گفته شد، معده خیلی پُر و انباشته نیز می تواند باعث حمله های سکسکه شود که به شکل غیرارادی بروز می کند و در شرایط زیر پیش می آید: خوردن بیش از حد و سریع غذا؛ به درون کشیدن هوای بیش از اندازه به داخل ریه ها؛ تغییر ناگهانی در دمای معده، مثل نوشیدن مایعات سرد بلافاصله بعد از خوردن یک نوشیدنی داغ. علت ایجاد سکسکه تحریک اعصابی است که عضلات تنفسی، خصوصاً دیافراگم را تحریک می کنند.در گزارش جالبی که سال ها پیش در ژورنال نیوانگلند به چاپ رسید، بیماری را معرفی کرده بود که برای چند روز دچار سکسکه های مقاوم به درمان شده بود. بررسی های مختلف در او هیچ مشکلی را نشان نمی دادند و تنها یافته غیر طبیعی، وجود مورچه در گوش او بود! که پس از خارج کردن این مورچه، مشکلش برطرف شده بود! از موارد بالا می توان نتیجه گرفت که در بسیاری از موارد، علت مشخصی برای این حالت شناسایی نمی شود. اغلب اوقات کسکه، بیشتر از 48 ساعت طول نمی کشد، ولی در شکل مُداوم، فرد بیش از 2 روز و کمتر از 1 ماه سکسکه می کند و در مواردی که بیش از این مدت طول بکشد یا در صورتی که با بیماری های دیگری مثل مشکلات قلبی- ریوی همراه باشد، فرد نیاز به مراجعه به بیمارستان دارد. اگر شما دچار سکسکه هایی می شوید که تا چند روز یا بیشتر ادامه پیدا می کنند، پزشک می تواند انجام آزمایشاتی را تجویز کند که برای بررسی احتمال وجود یک مشکل جدی تر به کار می روند. روش های درمان سکسکه متنوع هستند و درمان های غیردارویی معمولاً بر روش های تحریک ناحیه حلق و بینی مبتنی هستند.

توصیه هایی برای رفع سکسکه :

1 - نفس خود را نگاه دارید و تا 10 بشمارید. 2 - داخل یک کیسه کاغذی تنفس کنید (کیسه پلاستیکی به دلیل احتمال چسبندگی آن به بینی، خصوصاً در اطفال به هیچ عنوان توصیه نمی شود). 3 - انگشت شست خود را بین دندان ها و لب بالا قرار دهید، سپس لب بالا را با انگشت سبابه خود، درست در زیر سوراخ بینی سمت راست، فشار دهید. 4 - یک لیوان آب را به سرعت بنوشید، باوری قدیمی وجود دارد مبنی بر اینکه نوشیدن هفت جرعه( قلپ) آب سکسکه را متوقف می کند. 5 - نان خشک یا یخ خرد شده، قورت دهید. 6 - زبان خود را به ملایمت بکشید. 7 - یک قاشق چای خوری شکر خشک بخورید. 8 - بازی پول من را تو برداشتی؟ را به منظور پرت کردن حواس فرد انجام دهید. 9 - ترساندن ناگهانی فرد مبتلا می تواند مؤثر باشد (به این شرط که فرد دچار مشکلات بعدی نشود!) 10 - در برخی مطالب، به گذاشتن یخ و لیمو روی زبان برای متوقف کردن سکسکه، اشاره شده است. 11 - گذاشتن ژله انگور در زیر زبان 12 - بو کردن موادی که بوی نافذی دارند. 13- در صورتی که آئروفاژی (AEROPHAGIA)علت ایجاد سکسکه است، فرد باید از صحبت کردن در حین صرف غذا خودداری کند، غذا را به خوبی جویده و با استرس و اضطراب آن را صرف نکند. (آئروفاژی عبارتست از به درون کشیدن غیر عادی و بیش از اندازه ی هوا به داخل ریه ها). 14- مصرف حجم کم غذا و پرهیز از خوابیدن پس از غذا خوردن ، برای درمان سکسکه با علت رفلاکس معده(REFLEX) ، موثر است. غذای پر چرب، نوشابه های گازدار، پیاز خام، مرکبات و حتی سیگار کشیدن، سبب تشدید رفلاکس معده می شود. 15- داروهایی هم برای درمان سکسکه معرفی شده اند که سردسته داروهای مؤثر در درمان سکسکه "کلروپرومازین" است که هم به شکل قرص و هم به صورت آمپول وجود دارد؛ البته این دارو از انواع داروهای اعصاب است و ظاهراً به این دلیل تجویز می شود که سکسکه یک رفلکس عصبی است. اماباید به خاطر داشته باشید که درمان های دارویی را هرگز بدون تجویز پزشک استفاده نکنید، زیرا عوارض جانبی دارد. به طور کلی سکسکه معمولاً حالت خوش خیم داشته و با درمان های خانگی برطرف می شود، در مواردی هم که به طول بیانجامد یا به درمان های معمولی جواب ندهد، معمولاً با دخالت پزشک برطرف خواهد شد

لوزالمعده و بیماری آن

 

لوزالمعده یا پانکراس، غده‌ای پهن و درازی است که در قسمت فوقانی شکم و پشت معده قرار گرفته است( تصویر بالا دستگاه گوارش را از قسمت جلوی بدن نشان می دهد و لوزالمعده با رنگ حنایی در آن مشخص شده است). پانکراس هم یک غده درون ریز(غده‌ای که ترشحات آن وارد جریان خون می شوند) و هم یک غده برون ریز(غده‌ای که ترشحات آن به خارج از بدن هدایت می شود) است که آنزیم‌ها و مواد دیگری ترشح می‌کند که مستقیماً وارد محیط روده شده و به هضم پروتئین، چربی و کربوهیدرات کمک می‌کنند (عمل برون ریز). مجرای پانکراس با اتصال به مجرای صفراوی، به صورت یک منفذ صفرا و شیره‌ی پانکراس را به درون دوازدهه( قسمت فوقانی روده باریک) تخلیه می‌کند. التهاب پانکراس (پانکراتیت):

التهاب پانکراس ناشی از خود هضمی بافت آن توسط آنزیم‌های پانکراس می‌باشد. علایم پانکراتیت ممکن است به صورت دردهای مداوم یا متناوب در ناحیه فوقانی شکم احساس شوند (علایم در صورت غذا خوردن تشدید می‌شود). این علایم که تهوع، استفراغ، اتساع شکم و اسهال چرب می‌باشد، علل گوناگونی دارد؛ از جمله الکلیسم مزمن، بیماری‌های مجاری صفراوی، سنگ کیسه صفرا،  مصرف بعضی از داروها، بعضی از عفونت‌ها و ... .برای درمان پانکراتیت، استراحت لازم است. طی حملات حاد بیماری، نباید هیچ ماده غذایی خورده شود.پانکراس آنزیم‌ها و مواد دیگری ترشح می‌کند که مستقیماً وارد محیط روده شده و به هضم پروتئین، چربی و کربوهیدرات کمک می‌کنند.برای آب‌رسانی به‌ بیمار از تزری داخل ورید، استفاده می‌شود. بعد از کنترل درد و تهوع و استفراغ در بیمار،رژیم باید متناسب با تحمل بیمار به سوی مصرف غذاهای آسان هضم و کم چرب گرایش یابد. اگر مواد غذایی در شش وعده مصرف شوند، قابل تحمل‌تر خواهند بود. وقتی فرد بیمار اجازه غذا خوردن یافت، ممکن است مکمل یاری با آنزیم‌های پانکراس برای درمان اسهال چرب ضروری باشد.جراحی پانکراس:

عمل جراحی که اغلب برای درمان سرطان پانکراس صورت می‌گیرد، شامل برداشتن پانکراس و دوازدهه است. ناتوانی ناقص یا کامل پانکراس، متناسب با وسعت قسمت برداشته شده از آن است. اکثر بیمارانی که تحت عمل جراحی پانکراس قرار می‌گیرند، در معرض خطر کمبود ویتامین و مواد معدنی قرار دارند. برای این بیماران، باید مکمل دهی ویتامین‌ها انجام ‌گیرد

 

خوراکی های ضد زخم معده، نفخ و ...

خوراکی های ضد زخم معده(منظور زخم های گوارشی اعم از معده و اثنی عشر)

ائمه ی معصومین(ع) می فرمایند: "معده خانه ی همه ی دردهاست و پرهیز، ریشه ی همه ی درمان هاست". مکررا توصیه شده است که در خوردن و آشامیدن زیاده روی نکنید. همچنین بسیاری از گفته های ائمه(ع) در مورد خوراکی های مفید و مضر برای معده توسط علم امروزی ثابت شده است.به طور مثال امام هادی(ع) می فرمایند :"گوشت نمک سود خشک شده، بد گوشتی است، زیرا در معده از هم باز می شود، هر بیماری را برمی انگیزد، هیچ سودی در برندارد و تنها زیان می رساند". امروزه ثابت شده که مواد غذایی نمک سود شده سرطان زا هستند و مصرف آنها در ایجاد سرطان معده موثر است. این گونه مثال ها زیادند، ولی به طور خلاصه آنچه دانشمندان امروزی نشان داده اند، این است که برای مثال موز سبز که در حیوانات مورد آزمایش قرار گرفته، سبب تکثیر سلول های پوششی معده و ضخیم تر شدن مخاط معده می شود. همچنین دیده شده که آب کلم، سبب افزایش ترشح موکوس معده و محافظت مخاط معده از اسید می گردد.

خوراکی های با خاصیت آنتی بیوتیکی مثل ماست، کلم و شیرین بیان علیه زخم معده و گاستریت( التهاب معده) تا حدودی موثرند. بنابراین همان طور که با کشف میکروب هلیکوباکترپیلوری و درمان مناسب بیماران با داروهای آنتی بیوتیک، دیگر کسی کمتر دچار عوارض کشنده ی زخم های معده و اثنی عشر می شود. خوراکی های دارای خاصیت ترمیم زخم های گوارشی مانند: موز سبز، کلم ها، شنبلیله، دانه ها، انجیر، زنجبیل، شیرین بیان و چای نیز کمک کننده هستند.

ضد نفخ ها

از قرن ها پیش بشر از گیاهان و ادویه ها جهت رفع بادهای شکم و پاک کردن روده ها استفاده می کرده است. تصور می شود که ماده ی موثر این گیاهان در روغن آنها نهفته است و مکانیسم آنها شل کردن عضلات صاف روده هاست که همان اثر "ضد انقباضات روده ای" را دارد. خوراکی های دارای اثر ضد نفخ شامل: رازیانه، شوید، بابونه، ریحان، سیر ،نعناع و مریم گلی می باشد.

ضد اسهال ها

برخی خوراکی ها به طور موثری با اسهال مقابله می کنند که شاید به دلیل وجود تانن ها و دیگر ترکیبات قابض در این خوراکی ها باشد.این ترکیبات نه تنها باعث افزایش جذب آب در روده ها می شوند، بلکه موجب کاهش حرکات روده ها، تسکین آنها و در نتیجه بهبود اسهال می گردند. اگرچه ترکیبات دیگری نیز یافت شده که با اثر ضد میکروبی خود روند اسهال را بهبود می بخشند. نمونه خوراکی های دارای اثرات ضد اسهال شامل: زغال اخته ی خشک شده، دارچین، دانه ی شنبلیله، سیر، زنجبیل، شیرین بیان، جوز هندی، برنج، چای و زردچوبه است.

ضد یبوست ها

اگر از یبوست رنج می برید، ابتدا بهترین نسخه ی درمانی خود را از طبیعت بگیرید. رژیم غذایی غلط و فعالیت بدنی کم و عدم پاسخ منظم به رفلکس (بازتاب) دفع روده ای، همگی عوامل اصلی و شایع ایجاد یبوست هستند. رژیم غذایی غلط، همان رژیم غذایی بسیاری از ما شهرنشینان است که فیبر کمی دارد.بنابراین مصرف نان سبوس دار علاوه بر خواص دیگر درمانی، در درمان یبوست بسیار مفید است، به شرطی که مصرف مایعات را تا روزی هشت لیوان افزایش دهیم. علاوه بر نان سبوس دار، سبزیجات و میوه ها نیز حاوی فیبر می باشند. علاوه بر فیبر، مواد دیگری در آلو و قهوه موجودند که سبب افزایش حرکات روده و ترشحات آن می شوند. در مورد قهوه تحقیقات بیشتری لازم است، چرا که قهوه در بعضی افراد یبوست ایجاد می کند. شیر و پنیر در بعضی افراد ایجاد یبوست می کند که احتمالاً به دلیل اثر کلسیم موجود در آنهاست. البته مصرف شیر در کسانی که کمبود لاکتاز دارند، موجب اسهال می شود. نمونه ای از خوراکی های موثر در پیشگیری و درمان یبوست: سبوس گندم و برنج، میوه ها و سبزیجات، آلوها، انجیر، خرما، قهوه و مصرف مایعات زیاد است.

 

 

درمان یبوست چیست؟

درمان بستگی به دلیل، شدت و مدت یبوست دارد. در بیشتر موارد، رژیم غذایی مناسب و تغییر در شیوه ی زندگی باعث بهبودی یبوست می گردد.* یک رژیمی که مقدار کافی فیبر داشته باشد( 20 تا 35 گرم روزانه)، به اجابت مزاج کمک می کند. غذاهایی که فیبر زیادی دارند، عبارتند از: حبوبات، غلات، نان سبوس دار، میوه تازه و سبزیجات تازه مثل کاهو، کلم و هویج.* از دیگر کارها برای درمان یبوست می توان به نوشیدن مقدار زیادی آب یا آب میوه و سوپ های رقیق اشاره کرد، زیرا مایعات جلوی ازدست دادن آب بدن را می گیرند. * ورزش کردن و وقت گذاشتن برای دفع مدفوع از دیگر کارها برای راحت مدفوع کردن می باشد. - میوه های تازه را با پوست بخورید.- میوه های آبدار را مصرف کنید.- سبزیجات خام را مصرف کنید.- لوبیا، انجیر و آلو بخورید.- نان و غلات سبوس دار و بیسکویت های فیبردار(مثل ساقه طلایی) بهتر است.- شیر کم چرب برای درمان یبوست مهم می باشد.- سوپ سبزیجات و غلات مناسب است. - شلغم و جعفری مصرف کنید.- در سالاد روغن زیتون بریزید.- غذای خود را همیشه در یک ساعت معین میل کنید.- هر روز ورزش کنید.- 15 دقیقه در صبح به توالت بروید، زیرا باعث شل شدن سیستم گوارشی می گردد.- 15 دقیقه بعد از غذا خوردن بنشینید. این کار به هضم بهتر غذا کمک می کند.

درمان یبوست در خانه با میوه ها

درمان با گلابیافرادی که از یبوست رنج می کشند، با گلابی می توانند خود را درمان کنند. به این صورت که بعد از شام یا در هنگام صبحانه، یک عدد متوسط گلابی میل کنید.درمان با انگورثابت شده درمان با انگور برای رفع یبوست بسیار مهم می باشد. انگور می تواند باعث آرامش معده و روده شود. توصیه شده برای درمان یبوست، فرد روزانه باید 350 گرم انگور مصرف کند. هنگامی که انگور تازه در دسترس نباشد، می توان از کشمش و یا کشمش خیس شده در آب استفاده کرد. کشمش را باید 24 تا 48 ساعت در آب بگذارید. هر روز از این انگور و یا کشمش به مقداری که گفته شد، مصرف نمایید تا یبوست از بین برود.درمان با پرتقال1 تا 2 عدد پرتقال را قبل از خواب و  1 تا 2 عدد پرتقال را بعد از خواب و یا در حین خوردن صبحانه میل کنید. درمان با انجیر یا انبهانجیر تازه یا خشک شده دارای اثر تسکین دهنده یبوست می باشد. قبل از خواب، 4 تا 5 عدد انجیر خشک را در آب خیس کنید و فردا صبح میل کنید. خوردن نصف انبه در صبحانه بسیار مفید است.درمان با اسفناجاسفناج تازه دارای موادی است که برای تمیز کردن، بازسازی و احیاء روده مفید می باشد. 100 میلی لیتر آب اسفناج مخلوط شده با همان مقدار آب را 2 بار در روز بنوشید.درمان با لیمو ترشآب یک عدد لیمو ترش تازه را گرفته و در آب گرم بریزید و با نصف قاشق چای خوری نمک بنوشید.

رژیم در هنگام یبوست

* غذاهای طبیعی بخورید؛ غذاهایی همچون، غلات، عسل، عدس، سبزیجات و میوه جات، خامه و کره. * غذا را خوب بجوید و با عجله نخورید.* ساعتی را برای غذا خوردن خود بگذارید.* هوای تازه و ورزش کردن مفید می باشد.ورزش کردن، رژیم غذایی صحیح و استفاده کردن از هوای تازه رمز سلامتی و تندرستی می باشد

 

راه های درمان سرطان معده

 

در درمان این بیماران مهم ترین مساله تشخیص دقیق است. با بررسی باید مشخص گردد که بیماری چقدر گسترش پیدا کرده است. متاسفانه در اغلب موارد بیماری تقریباً به صورت گسترده معده را درگیر کرده و به همین علت نیز باید حتماً بلافاصله بعد از تشخیص قطعی، CT شکم انجام شود و مشخص شود که آیا بیمار قابل جراحی هست یا نه. قابل ذکر است در صورتی که تومور قابل درمان باشد، عمل جراحی ضرورت دارد و بعد از عمل جراحی و ارزیابی نمونه ها و اطلاع از نحوه درگیری غدد لنفاوی داخل شکم، درگیری سروز و صفاق بیمار، شیمی درمانی و رادیوتراپی باید انجام شود. توصیه می شود که هر دو درمان برای بیماران انجام شود، چون باعث جلوگیری از برگشت موضعی تومور می شود.متاسفانه در اغلب موارد متاستاز(گسترش سلول های سرطانی) به سایر قسمت ها وجود دارد. در این موارد ابتدا باید شیمی درمانی و رادیوتراپی انجام شود و سپس بیمار برای جراحی ارجاع و تومور برداشته شود. در صورت متاستاز شدید، شیمی درمانی پیشنهاد اول است و در صورتی که بیماری غیر قابل درمان با روش های فوق باشد، باید از روش های تسکینی استفاده شود که شامل مسکن ها و استنت ها (لوله هایی که داخل معده گذاشته می شود) است. اخیراً روش های شیمی درمانی بسیار تغییر کرده و عوارض کم تری دارد و درصد بهبودی با استفاده از روش های جدید بسیار زیادتر شده است و حدود 60-50 درصد بیماران به درمان پاسخ مناسب می دهند.برای جلوگیری از ابتلا به سرطان معده از مصرف غذاهای دودی، کنسرو شده، حاضری، مانده و دارای مواد نگهدارنده خودداری کنید و به جای آن میوه، سبزی و غذاهای تازه مصرف کنید.

عدم درمان به موقع این بیماری چه عواقبی دارد؟

بهترین نتایج درمان هنگامی به دست می آید که بیمار در مراحل اولیه اقدام به درمان کند و بلافاصله بررسی شده و آندوسکوپی انجام گیرد. بهترین روش در این مورد روش اسکرینینگ می باشد. چون بیمار وقتی در مراحل اولیه است امکان بهبودی زیادی می باشد، ولی عدم درمان به موقع نه تنها شانس بهبودی را پایین می آورد، بلکه ممکن است سبب درگیر کردن بافت های مجاور هم شود و امکان درمان را بسیار ضعیف کند.

برای جلوگیری از ابتلا به این بیماری اقدامات و رژیم های غذایی خاصی کمک کننده می باشد؟

برای جلوگیری از ابتلا به این بیماری، بهتر است از غذاهای گیاهی و غذاهای تازه استفاده شود. از مصرف غذاهای کنسرو شده و مانده حتی الامکان خودداری شود و غذاهایی که مواد نگهدارنده دارند، خیلی کم استفاده شود. غذاهای دودی (مثل ماهی دودی و...) از برنامه غذایی حذف شوند و در عوض مقدار زیادی میوه جات و سبزی جات تازه مصرف شود.

توصیه کلی شما برای افراد مبتلا به این ییماری کدام  است؟

توصیه می شود در صورت مشاهده ی هر کدام از علایم بیماری، بلافاصله به پزشک متخصص مراجعه نمایند تا تحت بررسی و در صورت لزوم درمان مناسب قرار گیرند.حتماً درمان را به صورت کامل انجام دهند و با توجه به درمان های اخیر که امکان بهبودی را بسیار بالا برده است، حتماً زیر نظر پزشکان متخصص انکولوژی و رادیوتراپی اقدام به درمان مناسب کنند و مطمئن باشند در صورتی که بیماری به موقع تشخیص داده شود و درمان گردد، نتایج مطلوبی از درمان حاصل خواهد شد.

دکتر مسعود ایروانی- فوق تخصص انکولوژی و هماتولوژی

استادیار دانشگاه

سرطان معده و علائم آن

بیمار) آقای 55 ساله ای هستم که از حدود دو ماه قبل دچار درد معده، درد در ناحیه وسط شکم و دور ناف شده ام. این درد اکثر اوقات همراه من است و گاهی بین دو کتف احساس تیر کشیدن شدیدی دارم.احساس بی حالی و خستگی در طی این دو ماه من را خیلی آزار می دهد. اشتهایم نیز کم شده است. استفاده از داروهای معده باعث بهبودی نسبی دردم می شود، ولی به طور کامل خوب نمی شود و در طی این مدت حدود 7 کیلو لاغر شده ام. لطفاً مرا راهنمایی فرمایید که باید چه کار کنم؟سرطان معده بیماری است که در آن سلول های سرطانی در معده افزایش پیدا می کنند و باعث ایجاد توده یا زخم در معده می شوند. منشأ این سلول های سرطانی معمولاً سلول های مخاط معده می باشد. سرطان معده اغلب در کشورهای جهان سوم شایع تر از کشورهای اروپایی و آمریکایی می باشد و در بعضی از کشورهای خط ساحلی دریای خزر و نواحی از چین و آسیای شرقی نیز شیوع بالایی دارد.

سرطان معده بیشتر در چه افرادی دیده می شود و آیا ژنتیک نیز تأثیر دارد؟

سرطان معده بیشتر در افراد میانسال و مسن دیده می شود و در آقایان بیشتر از خانم ها دیده می شود. سابقه عفونت های هلیکو باکتر پیلوری می تواند علت مهمی در ابتلا این بیماری باشد و همچنین زمینه ژنتیک نیز می تواند سبب ایجاد سرطان در افراد جوان و میانسال باشد. این سرطان ممکن است همراه سرطان هایی مانند سرطان کلیه، مغز و پوست نیز دیده شود.

عوامل زمینه ساز سرطان معده کدام است؟

عوامل زمینه ساز این بیماری عبارتند از سابقه رادیوتراپی معده (به هر علتی که باشد)، مصرف زیاد و طولانی مدت غذاهای کنسرو شده، غذاهای دودی و غذاهایی که مواد نگهدارنده در آن به کار برده شده است. مصرف غذاهای مانده می تواند زمینه ابتلا به سرطان معده را بیشتر کند. سرطان معده با توجه به پیشرفت بهداشت در کشورهای غربی کاهش پیدا کرده(به جز سرطان کاردیا و فوندوس معده)، ولی در کشورهای جهان سوم نه تنها کاهش پیدا نکرده، بلکه در بعضی از نقاط افزایش نیز یافته است. مصرف زیاد و طولانی مدت غذاهای کنسرو شده، غذاهای دودی، غذاهایی که مواد نگهدارنده دارند و نیز غذاهای مانده از عوامل زمینه ساز سرطان معده هستند. پس از مصرف غذاهای بیرون و آماده تا حد ممکن پرهیز کنید. 

علایم سرطان معده کدام است؟

علایم سرطان معده عبارتند از: درد در ناحیه شکم (قسمت فوقانی، میانی شکم و اپی گاستریک) و احساس توده در شکم ( که از علایم دیررس و پیشرفته این بیماری می باشد)، احساس خستگی و ضعف و بی حالی که می تواند این علایم ثانویه ی کم خونی باشد. همچنین بی اشتهایی، به ویژه بی اشتهایی به غذاهای گوشتی و کاهش وزن که گاهی با اتساع شکم و آسیت (جمع شدن آب در شکم) همراه می شود. ممکن است همراه با توده باشد که دراین صورت می تواند باعث انسداد روده گردد. گاهی نیز بیماران با علایم متاستاتیک به پزشک مراجعه می کنند مانند درگیری غدد لنفاوی ناحیه گردن که باعث بزرگی در این ناحیه می شود و یا علایم دیگر متاستاز مانند زردی و برآمدگی شکم که نشانه درگیری کبد است. شایع ترین علایم سرطان معده شامل درد شکمی و لاغری می باشد. 

راه های تشخیص این بیماری کدام است؟

برای تشخیص این بیماری در کشوری مانند ژاپن از سن 40 سالگی به بعد از اسکرینیگ (Screening) استفاده می کنند، یعنی بیماران را به طور دوره ای بررسی می کنند و با فلورسنت، محل هایی را که دچار دیسپلازی اند، تشخیص می دهند و نمونه برداری می کنند. مجموعه این بررسی ها باعث تشخیص زودرس بیماری می شود، ولی در سایر کشورها این روش انجام نمی شود و وقتی بیمار علامت دار می شود، به پزشک مراجعه می کند.لازم است از سنین متوسط به بالا، بررسی آندوسکوپی دوره ای در ناحیه معده به عمل آید و در صورت مشاهده ضایعات برجسته و تومورال یا ضایعات زخمی، از سطح مخاط معده نمونه برداری انجام شود. نکته مهم در نمونه برداری این است که جهت تایید قطعی لازم است از ضایعه مشکوک حدود 6 الی 9 بار نمونه برداری به عمل آید تا با اطمینان بیشتری سرطان معده تشخیص داده شود. از رادیوگرافی با ماده حاجب، در مواردی که شخص تحمل آندوسکوپی را ندارد(ماندن افراد پیر و کسانی که دارای مشکلات روانی می باشند) استفاده می شود. جهت تشخیص گسترش بیماری می توان از  CT scan و CT شکم و سونوگرافی شکم و کبد استفاده کرد.

غذای شور باعث زخم معده می شود

یک تحقیق جدید نشان می‌دهد که یک رژیم غذایی پُر نمک ممکن است خطر ابتلا به زخم‌های معده و اثنی‌عشر را بیفزاید.به گزارش هلث‌دی‌نیوز(Health Day News) پژوهشگران کشف کرده‌اند که غلظت‌های بالای نمک در معده، فعالیت یک ژن را در باکتری مولد زخم گوارشی-هلیکوباکتر پیلوری- القا می‌کند که باعث آسیب‌رسان‌تر شدن آن می‌شود.به گفته این پژوهشگران ظاهرا باکتری هلیکوباکتر پیلوری رژیم غذایی انسان میزبان خود را تحت نظر دارد. یافته‌های همه‌گیر‌شناسی مدت‌هاست نشان داده‌اند که بین هلیکوباکتری پیلوری و ترکیب رژیم غذایی انسان ارتباط وجود دارد.این امر به خصوص در مورد رژیم‌های غذایی مملو از نمک مصداق دارد.این پژوهشگران همچنین دریافتند که غلظت زیاد نمک، نسخه‌برداری از دو ژن را که در آسیب‌رسانی باکتری هلیکوباکتر پیلوری نقش دارند، افزایش می‌دهد و شاید همین پدیده مسئول افزایش خطر زخم‌های گوارشی در افراد آلوده به این باکتری باشد که رژیم‌ غذایی پرنمک مصرف می‌کنند

مصرف زیاد غذاهای چرب و ادویه‌دار منجر به ورم معده می‌شود

 

بر اساس خبرگزاری ایسنا یک متخصص گوارش اعلام کرد : استفاده بیش از حد غذاهای چرب و ادویه‌دار، غذاهای آلوده و پرخوری می‌تواند باعث ایجاد ورم معده  شود. دکتر حسن خدمت، در تعریف بیماری ورم معده گفت : متخصصان گوارش، ورم معده را تورم بافت معده و تشخیص وجود التهاب با انجام پاتولوژی ، قرمزی و زخم های سطحی که در آندوسکوپی معده دیده می‌شود، تعریف می‌کنند. وی با بیان این که احساس سنگینی ، تورم و برآمدگی ناحیه بالای شکم که مردم به عنوان ورم معده می‌شناسند، به تنهایی اهمیت ندارد، افزود: اگر این علائم با بقیه علائم گوارشی همراه باشد و حداقل یک ماه طول بکشد، باید به پزشک مراجعه کرد.. این متخصص گوارش، یک مسمومیت غذایی ساده، مسمومیت‌های خیلی شدید، عفونت معده ناشی از میکروب هلیکو باکتر، مصرف انواع مسکن‌ها ( آسپرین ، بروفن ، ایندومتازین ، دیکلوفناک )، مصرف الکل ، سیگار و استرس  را از علل پیدایش بیماری ورم معده برشمرد. وی میکروب هلیکو باکتر پیلوری را یکی از علل مهم پیدایش ورم معده دانست و به ایسنا توضیح داد: رعایت اصول بهداشتی شخصی و عمومی منجر به پیشگیری از این بیماری خواهد شد. این متخصص گوارش با تأکید بر درمان ورم معده  ناشی از میکروب هلیکو باکتر اظهار داشت: درمان نشدن این بیماری منجر به زخم اثنی‌عشر و معده و حتی سرطان  خواهد شد. وی با بیان این که بیماری های ناشی از ورم معده بستگی به عامل بیماری دارد، گفت: ورم معده ناشی از مصرف الکل ، سیگار  و قرص‌های مسکن منجر به زخم و خونریزی شدید و مشکلات جدی گوارشی ایجاد می شود.

[ سه‌شنبه ٢٠ امرداد ۱۳۸۸ ] [ ٥:٢۸ ‎ب.ظ ] [ امیر ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

عشق محمد بس است و آل محمد(ص)
موضوعات وب
 
صفحات اختصاصی
RSS Feed

اللّهُمَّ كُنْ لِوَلِيِّكَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَنِ صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَعَلى آبائِهِ في هذِهِ السّاعَةِ وَفي كُلِّ ساعَةٍ وَلِيّاً وَحافِظاً وَقائِدا ‏وَناصِراً وَدَليلاً وَعَيْناً حَتّى تُسْكِنَهُ أَرْضَك َطَوْعاً وَتُمَتِّعَهُ فيها طَويلاً

------ ------------ ">

----------------- ------------------
--------------------
-- ----------------

كد عكس تصادفی

------------------------
----------------
------
---

2musicweb - 2musicweb